Jaja, het is zo ver. KennisManagement kan bij het grofvuil. Het is niet meer nodig, uitgerangeerd en totaal passé. Wenger, Nonaka & Takeuchi, het kan allemaal weg. Althans, als ik dit artikel van managementsite.nl mag geloven.
Het artikel geeft aan dat het managen van kennis op zich een verkeerd doel is en verzandt in vrijblijvendheid. Het managen van kennis dient natuurlijk en vanzelf tot stand te komen wanneer een concreet probleem wordt opgelost. De focus zou niet op het managen van kennis moeten liggen, maar op de business doelen en de knelpunten, want dan wordt kennis vanzelf gedeeld. Prikkels en uitdagingen dienen als voorwaarde voor kennisprocessen: `Hoe meer uitdaging, hoe meer kennisontwikkeling en -deling er vanzelf zal plaatsvinden’.
Kennis Managers laten zich toch niet zo maar naar de reservebank verwijzen, alwaar ze naast de CRM-ers mogen wachten tot ze weer mee mogen doen aan het spelletje dat business heet? Het lijkt een hele eenvoudige wijze om kennismanagement af te doen als een hype die niet heeft gewerkt. Of het ligt aan een juiste toepassing van kennis management principes, wordt niet belicht. De stelling dat een organisatie zich moet richten op de business doelen en dat kennis overdracht dan vanzelf komt, is in de huidige bedrijfswereld een opendeur, aangezien met samenwerking altijd een zekere kennisdeling gepaard gaat. Een kennis manager zal zeggen dat deze kennisdeling gestimuleerd kan worden waardoor bedrijfsdoelen makkelijker gehaald kunnen worden.
Kip en Ei: Wat komt eerst? Én wat levert meer succes op? Je richten op bedrijfsdoelen en dan er van uit gaan dat kennisdeling vanzelf plaatsvindt? Of je richten op de overdracht van kennis om zo ervoor te zorgen dat die concrete bedrijfsproblemen eenvoudiger worden opgelost?
November 15th, 2006 
The quick background is that chicken and egg is a cliche for a (false) conundrum: which came first? [it’s false because the egg came first… the only thing a chicken can come out of is a chicken egg, while something that’s not quite a chicken yet could lay a real chicken egg… sorry to digress (–from Seth Godin’s Blog–)
… maar dat terzijde
Het is maar goed dat iedereen in een oogopslag snapt welk ‘conundrum’ ik bedoel hè, Thijs. En nu inhoudelijk?
Beetje moeilijk te behappen verhaal. De organisatie waar kennisdeling vanzelf gaat lijkt me wel enigzins een utopie.
Bedrijfsdoelen kunnen altijd conflicteren met persoonlijke belangen, er is altijd wel sprake van opportunistisch gedrag, hakken in het zand, weinig bereidwilligheid tot participatie, bescherming van machtspositie en dergelijke, wat een vrije stroming van kennis belemmerd. Helaas ik dacht dat het anders zou zijn, maar ik merk nu ook wel aan de lijve dat je soms vrij hard moet trekken om aan vereiste informatie (kennis?) te komen (bijvoorbeeld wanneer je een presentatie moet maken waarin verschillende projecten de revu passeren).
Het artikel noemt het voorbeeld van een consultant die kennis openbaar maakt, omdat de klant hem daarvoor betaalt (wat is daar trouwens ‘vanzelf’ aan? De consultant moet wel met geld getriggerd worden…) Maar als we het nu over interne kennisdeling tussen consultants hebben is dat toch wel andere koek denk ik…
Daarnaast merk ik zelf vooral dat het aspect tijd een belangrijke rol speelt. De bereidheid tot kennisdeling is er wel (hulde aan mijn collega’s :)), maar vaak hebben mensen het zo gierend druk (of dat zeggen ze) dat ze nauwelijks in de gelegenheid zijn om effort te steken in kennisdeling. En daarvoor richten we enorm omvangrijke en complexe kennisportals in waar oneindig hoeveelheid publicaties worden geplaatst, maar de talloze handzame powerpoints weer niet… Een upload achtige social bookmarking dienst zou prachtig zijn…
Belangrijk is de vraag (die niet is beantwoord in het stuk) waar de kennis zit die je op een bepaald moment nodig hebt. Daar zouden kennismanagers nog wel een rol kunnen vervullen, maar daar heeft Tim nog een boekje over vol geschreven…
Ook met de opmerking: “Maar is dit nu een voorbeeld van geslaagd kennismanagement, of hebben de twee kantoren gewoon een aardige samenwerkingsvorm opgezet?” dan verzand je al weer bijna in een discussie van wat is kennis, wat is kennismanagement enzovoort enzovoort…
Al met al: ik weet het niet
Martin je bedenking zijn reëel. Kennisdeling komt niet vanzelf. Daar moet wel wat voor gebeuren. Bedrijfsdoelen kunnen inderdaad conflicteren met persoonlijke belangen. Dan kan er een richtlijn uitgevaardigd worden, in welke vorm dan ook, dan dit niet mag maar dat zal weinig helpen.
Wat wel helpt is de organisatie transparant maken. Dan kunnen persoonlijke belangen nog steeds conflicteren met persoonlijke belangen, maar het wordt wel zichtbaar. En door dat het zichtbaar wordt zal men terughoudend zijn om persoonlijke belangen boven bedrijfs belangen te plaatsen.
Die transparantie is niet te realiseren door afspraken. Want hoe is transparant te maken dat de afspraken over transparantie wel transparant zijn? Nee, een transparantie door structuur. Dan IS er transparantie. En in die transparante structuur het kennisdelen te plaatsen. Als kennis niet aanwezig is, of niet gedeeld wenst te worden dan is dit zichtbaar. En zal een preventief effect hebben.
Klinkt een beetje naar Lammers dit verhaal. Hij deelt de problemen van een organisatie op in 4 categorieen: 1) leefbaarheid (is het wel leuk?), 2) controleerbaarheid (transparantie van het beslissingproces in al zijn facetten), 3) beheersbaarheid (de mate waarin je regels en guidelines kan opleggen) en 4) bestuurbaarheid (in hoeverre men richting aan een organisatie kan geven).
Jij hebt het over facet 2. Ik denk dat je ook aan de andere voorwaarden moet voldoen (of die problemen in iedere geval satisfactory moet hebben opgelost). Transparantie is niet alles.
Hoezo?
Bestuurbaarheid: wanneer zaken transparant worden geregeld, is het voor managers duidelijker wat er gebeurd als ze aan welke ‘touwtjes trekken’.
Beheersbaarheid: transparantie zorgt voor een helderder beeld van de mate waarin beheersbaarheidsgrenzen worden benaderd.
Leefbaarheid vind ik lastiger, maar ik kan me ook voorstellend dat dit ook middels andere paden kan worden geregeld.
als het goed is, komt de vraag om een kennismanager vanzelf.
de mensen in de organisatie willen hun bedrijfsdoelen halen en merken dat ze te weinig kennis hebben van bijvoorbeeld andere afdelingen en dat maar moeilijk te pakken kunnen krijgen.
Dan gaan ze op zoek naar een Tim-achtige ‘broker’ die dat informatieprobleem moet oplossen. Die broker kan denk ik dan ook een niet-persoon zijn, dat ligt maar net aan de kennis/informatie die men wil hebben.
kennismanagers kunnen voor hen die problemen oplossen. vraaggestuurd werken dus op dat moment.
Mooie nuance in het verhaal Mark, wordt kennis vanzelf gemanaged, of moet je er een functie/persoon aan wijden die het voor ons in goede banen leidt? En komt die persoon vanzelf, wanneer er behoefte aan is?
Onderstaande presentatie, laat mooi zien hoe je kennisdeling dus wel kunt faciliteren en ook waarom dit ook van belang is.
geeh zelfs lotus notes gaat met haar tijd mee :). Ziet er overigens wel erg tof uit van IBM…
geweldig. pak een zooi open-source programma’s, verkoop het als ‘enterprise-pakket’ en je verdient er dik geld aan
Wat een onzin. Je kunt je ook zonder na te denken tegen alles waar geld aan wordt verdiend aan trappen.
Zat er overigens redelijk in natuurlijk dat dit soort features worden verwerkt in bestaande software.
*hap*
wat je eigenlijk had moeten antwoorden is natuurlijk:
“IBM is niet alleen de organisatie met de meeste patenten uit eigen huis, maar ook nog eens één van de weinige grote IT organisaties die innovaties van de gebruikerskant omarmen. Dat zijn twee verschillende bronnen van innovatie en het zou dom zijn om een bron te negeren.”
@MarkC:
Mooi verhaal vanuit je net gelezen boekje van Herr Von Hippel, maar de vraag is dan dus: hoe is die innovatie er nu gekomen?
Omdat gebruikers dachten: hey, ik kan mijn taken niet doen omdat ik te weinig kennis heb!
Of omdat een kennis manager dacht: hey, volgens mij kunnen we kennis beter delen op het moment dat we daar een stukje software voor schrijven die dat te doet!
Volgens mij eerder het laatste, omdat ik eigenlijk denk dat de ‘gewone’ werknemer helemaal niet bewust bezig is met kenniscreatie en kennisdiffusie. Op het moment dat een gebruiker er namelijk achter komt dat hij niet aan bepaalde kennis kan komen, is het te laat.
de bedenker van wiki’s, om maar even een voorbeeld te nemen, heeft het geschreven in de tijd nog vóór het WWW. Berners-Lee was op dat moment dus niet de enige met het social-software idee!
wiki in zijn eerste vorm was HyperCard, je raadt het al, een programma van Apple!
Het programma was geschreven door Bill Atkinson, waar je nog leuke verhalen over kan lezen op http://www.folklore.org, over de beginjaren van Apple.
“According to Ward Cunningham, the inventor of Wikis, ideas of the concept can be traced back to a HyperCard stack he wrote in the late 1980s, making HyperCard one of the grandparents of the Wiki idea.[2]” -http://en.wikipedia.org/wiki/HyperCard
in het geval van wiki komt de innovatie dus van de engineers van een manufacterer, om maar in de termen van Von Hippel te blijven
Juistem, je bent het dus met me eens dat het van de kennismanagers komt, weliswaar in de vorm van kennis engineers met een visie, maar dan toch..
of je de engineer dan een kennismanager is die een kennisprobleem oplost is een interessante discussie. op hele grote schaal heeft ie dat dan wel gedaan!
nog iets interessants, HyperCard is weer geïnspireerd door een Ph.D thesis over Hypertext uit 1983! En waar was dat verder ontwikkeld? Juist, in Xerox PARC, vlakbij onze grote vriend Wenger en de plaats waar bijna alle huidige innovaties vanaf stammen!
de plaats waar bijna alle huidige innovaties vanaf stammen
Jaja, klets nog maar even een stukje verder uit je nek. Pfew